دانش و ورزش

پیش زمینه

افسردگی پس از زایمان شروع شده در طی 6 هفته پس از زایمان

علایم شایع

_احساس غمگینی ، ناامیدی و دلتنگی

_کاهش اشتها و کاهش وزن

_بی انرژی بودن ، خستگی

_کندی در تکلم و تفکر

_بروز مکرر سردرد و ناراحتی های فیزیکی

سردرگمی درباره توانایی بهبود زندگی

علل

درجاتی از افسردگی در طی هفته های اول پس از زایمان در مادران شایع است . بارداری و زایمان با تغییرات هورمونی ناگهانی همراهند که بر حالت روحی روانی فرد تأثیر گذارند .

پذیرفتن مسولیت 24 ساعته مراقبت از یک نوزاد شیرخوار تطابق عمده ای را از نظر روانی و شیوه زندگی در اکثر مادران می طلبد ، حتی اگر نوزاد فرزند اول نباشد این استرس های فیزیکی و روانی معمولا با استراحت ناکافی ، تا هنگام ثبات یافتن نیازهای معمول کودک همراه است .بنابراین خستگی و افسردگی در مادران غیرمعمول نیست .

عوامل تشدید کننده بیماری

_استرس

_کمبود خواب

_تغذیه نامطلوب

_فقدان حمایت از سوی همسر ، خانواده یا دوستان

_سابقه اختلالات روانی در مادر

پیشگیری

این عارضه قابل پیشگیری نیست ولی می توان آن را با استراحت کافی ، رژیم غذایی مطلوب و حمایت های روحی کافی به حداقل رساند .

پیش اگهی

افسردگی خفیف پس از زایمان با حمایت خانواده و دوستان معمولا به سرعت برطرف می شود . اگر افسردگی شدید شود ممکن است مادر دیگر قادر به مراقبت از خود و کودک نباشد و بستری در بیمارستان ممکن است ضرورت یابد (به ندرت) . حتی موارد شدید افسردگی با داروها ، مشاوره با متخصص مربوطه و حمایت اطرافیان معمولا قابل علاج است .

عوارض احتمالی

فقدان پیوند عاطفی بین مادر و کودک ، که برای هر دو زیان آور است .

افسردگی شدید ممکن است با احساسات تهاجمی نسبت به کودک ، از دست دادن احساس عزت در ظاهر و منزل ، بی اشتهایی یا غذا خوردن اجباری ، دوری کردن از دیگران یا تمایلات خودکشی همراه باشد .

درمان

اصول کلی

مادران نباید از این احساسات پیچیده ای در مورد مادر بودن خود دارند احساس گناه کنند . ایجاد تطابق و ایجاد پیوندی عاطفی طبیعی نیاز به درمان دارد .

_در نظر گرفتن برنامه های مکرر خارج از منزل نظیر قدم زدن و دیدارهای کوتاه با دوستان و اقوام برای مادران مفید است . این برنامه ها به مادران کمک می کند تا دچار احساس انزوا از دیگران نشوند .

_مادران باید کودک خود را در اتاق جداگانه ای بخوابانند . در این صورت مادران راحت تر استراحت خواهند کرد .

_مادران می توانند برای کارهای روزانه نظیر خرید کردن و مراقبت از کودک در هنگام استراحت خود از خانواده یا دوستان کمک بگیرید .

_مادر در صورت احساس افسردگی بهتر است احساسات خود را با یک دوست که شنونده خوبی برای حرفهای اوست در میان بگذارید . صحبت کردن با سایر مادران امکان استفاده از همفکری و تجربه آنان را فراهم می کند .

_اگر افسردگی شدید شده و بستری در بیمارستان را ایجاد نماید ، توصیه می شود که مادر در یک مرکز نزدیک منزل بستری شود تا رابطه نزدیک وی با کودک حفظ شود .

_روان درمانی یا مشاوره با متخصص مربوطه در صورت تداوم افسردگی توصیه می شود .

داروها

داروهای ضدافسردگی ، این داروها اغلب هنگامی موثرند که 4-3 هفته مصرف شوند . اگر مادر به کودک خود شیر می دهد هر گونه داروی تجویزی از این بابت باید به دقت در نظر گرفته شود .

فعالیت در زمان ابتلا به این بیماری

محدودیتی وجود ندارد . فعالیت در زمان ابتلا به این بیماری طبیعی خود را هر چه سریعتر از سر بگیرید .

رژیم غذایی

رژیم خاصی نیاز نیست .

در چه شرایطی به پزشک مراجعه شود ؟

_وجود افسردگی پس از زایمان و در کنار ان رخداد تغییرات دیگر در زندگی نظیر طلاق ، تغییر شیوه زندگی

_اسباب کشی

_عدم بهبود افسردگی پس از زایمان در طی 6-4 هفته

_وجود افکار و تصمیمات جدی خودکشی که این حالت یک فوریت روانپزشکی است .